Wydłużony okres wypowiedzenia a odszkodowanie

książki na półce

Kodeks Pracy ścisle reguluje minimalny okres wypowiedzenia umowy o pracę. Wydłużony okres wypowiedzenia można jednak ustalić umownie, zarówno dla pracodawcy, jak i dla pracownika. Należy jednak pamiętać, że wydłużony okres wypowiedzenia będzie miał wpływ na ustalenie, jaką wysokość będzie miało odszkodowanie.

Orzecznictwo wskazuje, że  istnieje możliwość umownego ustalenia dłuższego okresu wypowiedzenia zarówno dla pracodawcy, jak i pracownika. Przy ocenie ważności takiego postanowienia trzeba brać pod uwagę konkretne okoliczności sprawy. Uwzględniać w sposób obiektywny warunki istniejące w chwili zawierania umowy, całokształt regulacji umownych oraz swoisty bilans korzyści i strat dla pracownika. Wynika to z wykładni przepisu art. 18 § 2 KP. Z reguły, wydłużony okres wypowiedzenia umowy o pracę jest korzystniejszy dla pracownika.

Okres wypowiedzenia ma znaczenie dla ustalenia wysokości odszkodowania w przypadku nieuzasadnionego bądź naruszającego przepisy wypowiedzenia umowy o pracę. Zgodnie z art. 471 KP odszkodowanie „przysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres od 2 tygodni do 3 miesięcy, nie niższej jednak od wynagrodzenia za okres wypowiedzenia”. Zatem, czy umowne wydłużenie przez strony okresu wypowiedzenia umowy o pracę powoduje automatyczne podwyższenie należnego pracownikowi odszkodowania? W orzecznictwie znaleźć można różne stanowiska w tym zakresie.

Kluczowy jednak wydaje się wyrok Sądu Najwyższego z 14 listopada 2019 r. w sprawie o sygn. akt: III PK 150/18, w którym wskazał, że „umowne wydłużenie okresu wypowiedzenia oraz odszkodowanie w wysokości umownie wydłużonego okresu wypowiedzenia, stanowią dwa niezależne od siebie uprawnienia pracownika. Przyznanie w umowie o pracę prawa do dłuższego niż ustawowy okresu wypowiedzenia, związane z koniecznością wypłacania pracownikowi przez dłuższy okres wynagrodzenia za pracę, nie oznacza bowiem zgody pracodawcy na wypłacenie w razie nieuzasadnionego rozwiązania stosunku pracy wyższego odszkodowania niż przewidziany w art. 471 k.p.”. Przyznanie przez pracodawcę odszkodowania w wyższej wysokości mogłoby wynikać tylko z jednoznacznego postanowienia układu zbiorowego pracy lub umowy o pracę. Odszkodowanie będzie niezależne od postanowienia o wydłużeniu okresu wypowiedzenia umowy o pracę. W przypadku braku takiego postanowienia, wydłużony okres wypowiedzenia nie wpływa na zwiększenie należnego pracownikowi odszkodowania. Do jego obliczania należy stosować terminy ustawowe określone w przepisie art. 471 KP.

Więcej ciekawych informacji dla pracodawców przeczytacie tu.